Zin engage insect

"၃ လနဲ့ အင်္ဂလိပ်စာ ကျွမ်းကျင်ချင်ပါတယ်"

ဒီလိုစကားမျိုး ကြားရတိုင်း သက်ပြင်းချမိတယ်။

လွယ်လွယ်နဲ့ ရမယ်ထင်နေတာက ပထမဆုံး အမှားပဲ။

ကျောင်းသားတွေကို ကြည့်လိုက်ရင် အခုပြောမယ့် အမှား (၅) ခုထဲက တစ်ခုခုမှာ သွားညိနေတာ များတယ်။

ကိုယ်ရော ဒီအထဲမှာ ပါနေလားဆိုတာ ဆန်းစစ်ကြည့်ရအောင်ပါ။

၁။ ဖြတ်လမ်း လိုက်ရှာခြင်း (The Fast & Easy Trap)

အွန်လိုင်းမှာ "ရက် ၃၀ နဲ့ ဆရာကျစေရမယ်"၊ "၃ လနဲ့ Fluent ဖြစ်ရမယ်" ဆိုတဲ့ ကြော်ငြာတွေ တွေ့ရင် ကျော်သွားလိုက်ပါ။

အဲဒါတွေက မဟုတ်ပါဘူး။

ဘာသာစကားတစ်ခုကို သင်ယူတယ်ဆိုတာ တစ်သက်လုံး လုပ်ရမယ့် အလုပ် (Lifelong commitment) ပါ။

ဒီနေ့ စာလုံးအသစ်ရမယ်၊ မနက်ဖြန် စကားပြောပုံစံသစ် ရမယ်။ ဒီလို ဖြည်းဖြည်းချင်း စုဆောင်းသွားရတဲ့ ခရီးရှည်ကြီးပါ။

မြန်မြန်ရချင်တဲ့စိတ်က စိတ်ဖိစီးမှုကို ဖြစ်စေပြီး၊ တကယ် မရတဲ့အခါ လက်လျော့သွားစေတတ်တယ်။

၂။ Grammar စာအုပ်ကို ဖက်ထားခြင်း

နောက်တစ်ချက်က Grammar စာအုပ်ကြီးကို ကိုးကွယ်ပြီး ကွက်လပ်ဖြည့် (Fill in the blanks) နေတာ။

Grammar ဆိုတာ "အရိုးစု" (Structure) ပဲ ရှိပါသေးတယ်။

စာအုပ်ထဲမှာ အဖြေမှန်ရရုံနဲ့ အပြင်မှာ စကားပြောတတ်ပြီလို့ မထင်လိုက်ပါနဲ့။

သီအိုရီ (Theory) သိရုံနဲ့ လက်တွေ့ (Practice) မလုပ်ရင် ဘာမှ သုံးမရပါဘူး။

၈၀/၂၀ စည်းမျဉ်း ကို မှတ်ထားပါ။ လေ့ကျင့်တာက ၈၀၊ Grammar က ၂၀ ပဲ ထားပါ။ ဒါမှ ဟန်ချက်ညီမှာ။

၃။ နားမထောင်ခြင်း (Not Listening Enough)

ကလေးတစ်ယောက် စကားစပြောဖို့ ဘယ်လောက်ကြာကြာ နားထောင်ခဲ့ရလဲ စဉ်းစားကြည့်။

ကိုယ့်နားထဲကို အင်္ဂလိပ်သံ (Input) မှ မဝင်ရင်၊ ပါးစပ်ကနေ အသံ (Output) ပြန်ထွက်ဖို့ ခက်ပါတယ်။

ရုပ်ရှင်ကြည့်ပါ၊ သီချင်းနားထောင်ပါ၊ YouTube က Video တွေကို နားထောင်ပါ။

သူတို့ ဘယ်လို အသံထွက်လဲ၊ လေသံ ဘယ်လိုဝဲလဲ ဆိုတာကို နား (Ear) ကို အရင်ဖွင့်ပေးမှ ပါးစပ်က လိုက်ပွင့်မှာပါ။

နားထောင်တာ နည်းရင် အသံထွက် (Pronunciation) လည်း မှန်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။

၄။ "Comfort Zone" ထဲမှာ ခိုအောင်းနေခြင်း

"Verb to be" လေး ကျွမ်းကျင်တာနဲ့၊ ကိုယ်သိပြီးသား လွယ်တာလေးတွေကိုပဲ ထပ်ခါထပ်ခါ လုပ်နေတာမျိုး ရှိလား။

လူက လုပ်တတ်တာလေးပဲ လုပ်နေရရင် ဇိမ်ကျနေတတ်တယ်လေ။ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် တော်သလိုလို ခံစားရတယ်။

ဒါပေမဲ့ ဦးနှောက်က အသစ်အဆန်း (Novelty) လိုတယ်။

လွယ်တာလေးတွေချည်းပဲ ၆ လ လောက် လုပ်နေရင် တိုးတက်မှာ မဟုတ်တော့ဘူး။

ခက်တာလေးတွေ၊ ဆောင်းပါးအသစ်တွေ၊ စိန်ခေါ်မှုလေးတွေ ရှိမှ ရှေ့ဆက်တိုးမှာ။ သက်သောင့်သက်သာ ဇုန် (Comfort Zone) ထဲက ထွက်ဖို့ မကြောက်ပါနဲ့။

၅။ ပါးစပ်ပိတ်နေခြင်း (The Silent Learner)

ဒါကတော့ အဆိုးဆုံး အမှားပဲ။

"ပြောစရာ လူမရှိလို့ပါ" ဆိုတာ ဆင်ခြေပါ။

YouTube ကြည့်ပြီး သူတို့ပြောတဲ့အတိုင်း လိုက်ရွတ် (Shadowing / Mimicking) လုပ်လို့ရတယ်။

ရေချိုးရင်း၊ ထမင်းစားရင်း "ငါ အခု ဘာလုပ်နေတာလဲ" ဆိုတာကို ကိုယ့်ဘာသာ စိတ်ကူးနဲ့ ပြောလို့ရတယ်။

ဈေးဝယ်ထွက်ရင် ဘယ်လိုပြောမလဲ... စိတ်ကူးယဉ်ပြီး လေ့ကျင့်လို့ ရတယ်။

ဘာသာစကား သင်တယ်ဆိုတာ သူများနဲ့ ဆက်သွယ်ဖို့လေ။ မပြောဘဲနဲ့တော့ ဘယ်လိုလုပ် တတ်မလဲ။

အနှစ်ချုပ်မယ်ဆိုရင်

၁။ စိတ်ရှည်ပါ။ (ဒါ ခရီးရှည်ပါ)

၂။ Grammar ကြီးပဲ မလုပ်ပါနဲ့။ (Practice များများလုပ်)

၃။ နားထောင်ပါ။ (Input များမှ Output ထွက်မယ်)

၄။ ခက်တာတွေ စမ်းလုပ်ပါ။ (Easy material တွေမှာ ရပ်မနေနဲ့)

၅။ ပါးစပ်ဖွင့်ပြောပါ။ (တစ်ယောက်တည်း ဖြစ်ဖြစ် ပြောပါ)

ဒီအချက် ၅ ချက်ကို သတိထားပြီး ပြင်ဆင်လိုက်ရင်၊

ကိုယ့်ရဲ့ အင်္ဂလိပ်စာ လေ့လာမှုခရီးစဉ်က ပိုမြန်ဆန်ပြီး ပိုထိရောက်လာပါလိမ့်မယ်။

တကယ်တမ်းကျတော့ အင်္ဂလိပ်စာ ပြောတတ်ဖို့အတွက် နိုင်ငံခြားသား သူငယ်ချင်း ရှိစရာ မလိုပါဘူး။

နိုင်ငံခြားကို ရောက်သွားမှ စကားပြောတတ်မယ်လို့ ထင်နေရင်လည်း မှားတယ်။

ဒီက ဆရာကြီးတွေ၊ စကားပြန်ကြီးတွေ အကုန်လုံး မြန်မာပြည်ထဲမှာပဲ၊ ကိုယ့်အိမ်မှာပဲ လေ့ကျင့်ပြီး တတ်သွားကြတာပါ။

ကျွန်တော် ကိုယ်တိုင်လည်း ငယ်ငယ်က ဘယ်သူနဲ့မှ မပြောခဲ့ရပါဘူး။

ဒါဆို ဘယ်လို ပြောတတ်သွားလဲ?

လျှို့ဝှက်ချက်ကတော့ "ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်သင်တာ" (Self-Practice) ပါပဲ။

အိမ်မှာ တစ်ပြားမှ မကုန်ဘဲ၊ ဘယ်သူ့အကူအညီမှ မပါဘဲ ကျွန်တော် ကိုယ်တိုင် လေ့ကျင့်ခဲ့တဲ့၊ အခုထိလည်း လက်စွဲပြုနေတုန်းဖြစ်တဲ့ နည်းလမ်း (၄) ခုကို "မျှဝေ" ပေးခဲ့ပါမယ်။

၁။ "အရူး" လို့ အထင်ခံရမှာ မကြောက်ပါနဲ့ (The Self-Talk Method)

ကျွန်တော် အင်္ဂလိပ်စာ စကားပြော လေ့ကျင့်တုန်းက ဘေးအိမ်က လူတွေက ကျွန်တော့်ကို ဂေါက်နေပြီလို့ ထင်ကြတယ်။

ဘာလို့လဲဆိုတော့ တစ်ယောက်တည်း စကားတွေ ပြောနေလို့။

တကယ်တော့ ဒါဟာ အထိရောက်ဆုံး နည်းလမ်းပဲ။ "Self-Talk" လို့ ခေါ်တယ်။

မနက် အိပ်ရာထတာနဲ့ ကိုယ့်ဘဝကို ရေဒီယို လွှင့်သလို လိုက်ပြောတော့တာပဲ။

"Now I am brushing my teeth." (ငါ သွားတိုက်နေတယ်)

"Where is my coffee cup?" (ငါ့ ကော်ဖီခွက် ဘယ်ရောက်နေလဲ)

"Oh, the water is too hot!" (ဟာ... ရေက ပူလိုက်တာ)

စိတ်ထဲကနေ တွေးမနေနဲ့နော်။ ပါးစပ်ကနေ အသံထွက်ပြီး ပြောရမှာ။

ကိုယ့်နားက ကိုယ့်အသံကို ပြန်ကြားနေရမှ ဦးနှောက်က မှတ်မိတာ။ ပါတနာ မလိုဘူး။ ကိုယ်က မေး၊ ကိုယ်က ပြန်ဖြေ။

၂။ ပဲ့တင်သံ လေ့ကျင့်ခန်း (The Echo Technique)

ရုပ်ရှင်ကြည့်ရင် ဇာတ်လမ်းပဲ မကြည့်နဲ့။

မင်းသားက "What are you doing?" လို့ မေးလိုက်ရင်၊ ကိုယ်ကလည်း တီဗီရှေ့ကနေ "What are you doing?" ဆိုပြီး ချက်ချင်း လိုက်မေး။

စာလုံးကို လိုက်ရွတ်တာ မဟုတ်ဘူးနော်။ "လေသံ" (Intonation) ကိုပါ တူအောင် လိုက်တုရတာ။

သူက ဒေါသထွက်ပြီး အော်ရင် ကိုယ်လည်း လိုက်အော်။ သူက ဝမ်းနည်းပြီး ပြောရင် ကိုယ်လည်း လိုက်ငိုသံပါအောင် ပြော။

ဒါကို Shadowing လို့ ခေါ်တယ်။

ကျွန်တော်ဆိုရင် သီချင်းတစ်ပုဒ်ကို အကြိမ် ၁၀၀ လောက် နားထောင်ပြီး အဆိုတော်ရဲ့ အသံနေအသံထား အတိုင်း ခွဲခြားမရအောင် တူတဲ့အထိ လိုက်ဆိုဖူးတယ်။

ဒါကြောင့် အခုအချိန်မှာ Accent ကောင်းကောင်း ရနေတာပေါ့။

၃။ ဖုန်းထဲက ရီကော်ဒါဟာ ဆရာအစစ်ပါ (Record Your Voice)

ဒါကတော့ နည်းနည်း "သည်းခံ" ရမယ့် အပိုင်း။

ကိုယ့်အသံကို ဖုန်းနဲ့ အသံဖမ်း (Record) လုပ်ပြီး ပြန်နားထောင်ကြည့်ဖူးလား?

"ဟာ... ငါ့အသံကြီးက ဘာကြီးလဲကွာ... ရွံစရာကြီး" ဆိုပြီး ကြက်သီးထတတ်ကြတယ်။

ဒါပေမဲ့ အဲဒီ "ကြက်သီးထ" တာက ကောင်းတယ်။ ကိုယ် ဘယ်နားမှာ မှားနေလဲ၊ ဘယ်နားမှာ လေယူလေသိမ်း လွဲနေလဲ ဆိုတာကို အသံဖမ်းထားမှ သိတာ။

ကျွန်တော်ဆို ၁ မိနစ်လောက် စာဖတ်ပြတာကို အသံဖမ်းတယ်။ ပြီးရင် ပြန်နားထောင်တယ်။ မကြိုက်မချင်း ပြန်ဖမ်းတယ်။

ကိုယ့်အသံကို ကိုယ်တိုင် သဘောကျတဲ့အထိ ပြင်ပါ။ အဲဒီအခါကျရင် သူများတွေလည်း သဘောကျလာလိမ့်မယ်။

၄။ ဘာသာပြန်စက်ကြီးကို ပိတ်လိုက်ပါ (Stop Translating)

စကားပြောရင် ထစ်နေတာ ဘာလို့လဲ သိလား။

မြန်မာလို အရင်စဉ်းစား → ပြီးမှ အင်္ဂလိပ်စာလုံး ရှာ → ပြီးမှ Grammar စစ် → ပြီးမှ ပါးစပ်က ထွက်။

အဲဒီ အဆင့်တွေ များနေလို့လေ။

ကျွန်တော် လေ့ကျင့်တာကတော့ "မြင်တာနဲ့ တန်းပြော" နည်းလမ်းပဲ။

စားပွဲပေါ်မှာ ပန်းသီးတစ်လုံး မြင်လိုက်တယ် ဆိုပါစို့။ "ဒါက ပန်းသီး... Apple" လို့ မတွေးဘူး။

ပုံကို မြင်တာနဲ့ ပါးစပ်က "Apple" လို့ တန်းထွက်အောင် လေ့ကျင့်တယ်။ ကြားခံ မြန်မာစကားလုံးကို ဖျောက်လိုက်တာ။

အိမ်မှာရှိတဲ့ ပစ္စည်းတွေကို လိုက်ကြည့်ပြီး အင်္ဂလိပ်နာမည်တွေ တန်းခေါ်ကြည့်။ စက္ကန့်ဝက်တောင် အကြာမခံနဲ့။

စကားပြောတတ်ဖို့ဆိုတာ "စာလုပ်" နေရုံနဲ့ မရပါဘူး။ "ပါးစပ်လှုပ်" မှ ရမှာပါ။

ရေကူးတတ်ချင်ရင် ရေထဲ ဆင်းရသလိုပေါ့။

ကျွန်တော် ပြောခဲ့တဲ့ နည်းလမ်း ၄ ခုကို ဒီနေ့ကစပြီး တစ်နေ့ ၁၅ မိနစ်လောက်ပဲ လုပ်ကြည့်ပါ။

တစ်လလောက်နေရင် " ငါ့ပါးစပ်က အင်္ဂလိပ်စကားတွေ အလိုလို ထွက်လာပါလား" ဆိုပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်တောင် အံ့ဩသွားစေရမယ်။

စကားပြော ဖော် မရှိလို့ဆိုတဲ့ ဆင်ခြေကို အခုပဲ စွန့်လွှတ်ပါ။